Không ai có thể đi một mình trong quá trình chuyển đổi số 

Phát biểu tại Diễn đàn “Digital Trust in Finance 2026” với chủ đề “Niềm tin số tài chính trong kỷ nguyên AI”, ông Nguyễn Đức Chi - Thứ trưởng Bộ Tài chính cho biết, không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia đang đẩy mạnh chuyển đổi số trong nền kinh tế đặc biệt là lĩnh vực tài chính. 

Sự chuyển đổi mạnh mẽ đặt ra nhiều thách thức mới cho các quốc gia, đó là xây dựng niềm tin trong quá trình phát triển kinh tế, tài chính số an toàn và bền vững.

Nghị quyết số 57 ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đổi mới phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đặt ra mục tiêu đến năm 2030 quy mô kinh tế số đạt tối thiểu 30% GDP, giao dịch không dùng tiền mặt đạt 80%, tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt trên 40% trong tổng số doanh nghiệp. 

Trên tinh thần đó, ông Nguyễn Đức Chi cho biết Bộ Tài chính đã triển khai nhiều giải pháp hướng tới thúc đẩy phát triển kinh tế số, tài chính số, góp phần tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. 

Bộ Tài chính đã và đang tích cực rà soát đề xuất bổ sung các chính sách văn bản pháp luật về tài chính nhằm thực hiện tháo gỡ những điểm nghẽn về chính sách, tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho các hoạt động đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ nói chung và lĩnh vực tài chính nói riêng.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi phát biểu tại Diễn đàn.

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng đang triển khai các dự án chuyển đổi số nhằm đáp ứng yêu cầu vận hành các hệ thống thông tin quy mô lớn phục vụ người dân và doanh nghiệp. Và hướng tới hiện đại hóa hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin của ngành tài chính đáp ứng nhu cầu chuyển đổi số quốc gia

Đối với lĩnh vực tài sản mã hóa, ông Nguyễn Đức Chi cho biết. Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ ban hành Nghị quyết số 05 về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Đây được xem là khung pháp lý đầu tiên cho lĩnh vực này, nhằm tạo nền tảng hình thành thị trường trong nước theo nguyên tắc thận trọng, có kiểm soát, minh bạch và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người tham gia.

Hiện Bộ Tài chính đã phối hợp với Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước chấp thuận cho 5 đơn vị chuẩn bị triển khai. Dự kiến, sớm nhất trong quý III năm nay, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam sẽ có những hoạt động chính thức đầu tiên dưới sự quản lý của Nhà nước.

Bên cạnh đó, để thực hiện hệ hóa hệ sinh thái dịch vụ công trực tuyến toàn trình, Bộ Tài chính cũng đã quyết định về việc phê duyệt danh mục dịch vụ công trực tuyến toàn trình, tích hợp tất cả các hệ thống thủ tục hành chính của Bộ Tài chính với cổng dịch vụ công quốc gia. 

Đồng thời triển khai đồng bộ các giải pháp đảm bảo an toàn hệ thống công nghệ thông tin theo cấp độ ngay từ khâu thiết kế, đầu tư đến vận hành. Nghiên cứu đưa vào các ứng dụng AI, các lớp bảo mật đa định hướng mật mã, mật mã hậu lượng tử trong quản lý giám sát hệ thống tài chính nhằm đáp ứng nhu cầu thực tế.

Ông Nguyễn Đức Chi cho biết, Bộ Tài chính xác định quá trình chuyển đổi số không ai có thể đi một mình mà phải cùng nhau thực hiện và xây dựng niềm tin số.

12 triệu tài khoản chứng khoán, gần như 100% giao dịch trực tuyến

Tại Diễn đàn, ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Uỷ ban chứng khoán Nhà nước (Bộ Tài Chính) cho biết chuyển đổi số không còn là một lựa chọn mang tính kỹ thuật hay là một xu hướng hỗ trợ mà đã trở thành một nhu cầu tất yếu đối với sự phát triển của thị trường tài chính nói chung và thị trường chứng khoán nói riêng.

Từ khi giao dịch chứng khoán trực tuyến được áp dụng từ cuối năm 2008, thị trường đã thay đổi mạnh mẽ. Hiện Việt Nam có khoảng 12 triệu tài khoản chứng khoán và gần như 100% giao dịch được thực hiện trực tuyến.

Các công ty chứng khoán liên tục triển khai eKYC, giao dịch trực tuyến, ứng dụng AI và công nghệ mới trong hỗ trợ khách hàng. Nhờ đó, thanh khoản thị trường tăng mạnh. Năm 2025, giá trị giao dịch bình quân đạt hơn 29.000 tỷ đồng/phiên, còn các tháng đầu năm 2026 đạt trên 31.000 tỷ đồng/phiên.

Ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Uỷ ban chứng khoán Nhà nước phát biểu tại Diễn đàn.

Theo ông Hải, thanh khoản thị trường chứng khoán Việt Nam hiện ở nhóm dẫn đầu Đông Nam Á và là yếu tố quan trọng giúp FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam lên mới nổi từ tháng 9/2025.

Về hạ tầng công nghệ, hệ thống KRX đã chính thức vận hành trong năm 2025, giúp tích hợp giao dịch và thanh toán, tạo nền tảng triển khai mô hình đối tác bù trừ trung tâm (CCP) vào cuối năm 2026 hoặc đầu năm 2027.

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng triển khai hệ thống công bố thông tin một đầu mối điện tử, xây dựng hệ thống quản lý giám sát tổng thể giai đoạn 2024-2026 và kho dữ liệu tập trung chuyên ngành nhằm phục vụ quản lý, giám sát và chia sẻ dữ liệu.

Trong thời gian tới, cơ quan này sẽ tiếp tục hoàn thiện pháp lý cho hoạt động chuyển đổi số, nghiên cứu cơ chế sandbox trên thị trường chứng khoán, sửa đổi quy định về giao dịch điện tử và xây dựng quy định liên quan đến ứng dụng AI trong giao dịch và cung cấp dịch vụ chứng khoán.

Ngoài ra, Ủy ban Chứng khoán sẽ tiếp tục đầu tư hạ tầng công nghệ, ứng dụng AI, dữ liệu lớn, blockchain trong giám sát thị trường, đồng thời tăng cường đào tạo nhà đầu tư và cảnh báo rủi ro nhằm đảm bảo thị trường phát triển an toàn, minh bạch và bền vững.

Thu Hương