"Mồi ngon" mang tên lợi nhuân

Trong thời qua, giá vàng biến động mạnh, liên tục lập các mốc cao đã kích hoạt làn sóng đầu tư, tích trữ trong người dân. Từ tâm lý giữ tiền an toàn đến kỳ vọng “lướt sóng kiếm lời”, dòng tiền cá nhân đang đổ vào vàng nhiều hơn bao giờ hết.

Tuy nhiên, đi cùng cơ hội là rủi ro và trên không gian mạng, một “ma trận” lừa đảo tinh vi đang được giăng sẵn, chờ người sập bẫy.

Công an vừa phát đi cảnh báo, đội tượng mạng "tung" nhiều chiêu lừa đảo dẫn dụ người dân mua vàng online. Ảnh minh họa

Mới đây Công an tỉnh Lâm Đồng phát đi cảnh báo, các đối tượng xấu đã triển khai nhiều phương thức lừa đảo tinh vi trên không gian mạng, gây thiệt hại lớn về tài sản cho người dân.

Một thủ đoạn phổ biến là lập các hội, nhóm trên mạng xã hội như Facebook, Zalo với danh nghĩa chia sẻ kinh nghiệm đầu tư, “tín hiệu vàng chuẩn”, nhằm thu hút người tham gia. Các đối tượng sử dụng tài khoản ảo, đăng tải hình ảnh giao dịch thành công, lợi nhuận cao để tạo niềm tin, kích thích tâm lý “làm giàu nhanh”.

Tinh vi hơn, các đối tượng còn dựng lên các “sàn giao dịch vàng ảo”, thiết kế website, ứng dụng giống nền tảng hợp pháp, có cả “chuyên gia tư vấn”.

Ban đầu, người tham gia được cho rút lợi nhuận nhỏ để tạo lòng tin, nhưng khi đầu tư số tiền lớn thì bị khóa tài khoản hoặc yêu cầu nộp thêm phí nhằm chiếm đoạt tài sản. Thực chất, các “sàn vàng ảo” này không có giao dịch thật, toàn bộ dữ liệu đều do đối tượng tạo ra để thao túng người tham gia.

Các đối tượng thường đánh vào tâm lý thiếu thông tin tài chính, đầu tư theo đám đông, tin vào cam kết “lợi nhuận cao - rủi ro thấp”, trong khi thực tế không có kênh đầu tư nào bảo đảm lợi nhuận cao mà không có rủi ro.

Trước đó, Bộ Công an đã nhiều lần cảnh báo về các hình thức lừa đảo đầu tư tài chính, đặc biệt liên quan đến vàng, ngoại hối và tiền số, đang gia tăng nhanh cả về số lượng lẫn mức độ tinh vi. Không ít vụ việc ghi nhận thiệt hại từ hàng chục đến hàng trăm tỷ đồng, với hàng trăm nạn nhân trên khắp cả nước.

Kịch bản lừa đảo thường bắt đầu rất “ngọt ngào”. Trên các nền tảng như Facebook, Zalo hay Telegram, hàng loạt hội nhóm đầu tư vàng mọc lên với lời mời gọi hấp dẫn: “tín hiệu vàng chuẩn”, “cam kết lợi nhuận 20–30%/tháng”, “có chuyên gia hướng dẫn 1-1”. Những tài khoản này liên tục đăng tải hình ảnh giao dịch thành công, bảng lợi nhuận “khủng”, thậm chí khoe cuộc sống xa hoa để tạo niềm tin.

Tuy nhiên, đằng sau đó là cả một hệ thống được dàn dựng bài bản. Các đối tượng sử dụng tài khoản ảo, đóng vai nhà đầu tư thành công (còn gọi là “chim mồi”) để tương tác, bình luận, khoe lãi. Khi người mới tham gia, họ nhanh chóng được “chăm sóc” bởi các “chuyên gia tư vấn” với kịch bản sẵn có.

Nguy hiểm hơn, nhiều đường dây còn dựng lên các “sàn giao dịch vàng ảo” với giao diện chuyên nghiệp, mô phỏng gần như hoàn toàn các nền tảng thật. Người dùng có thể nạp tiền, đặt lệnh, theo dõi biểu đồ giá… tất cả đều trông rất “hợp pháp”.

Từ nhử mồi đến "đánh úp"

Theo cơ quan chức năng, phần lớn các vụ lừa đảo đầu tư vàng online đều vận hành theo một quy trình quen thuộc.

Đầu tiên là dẫn dụ, các đối tượng đã tung chiêu quảng cáo lợi nhuận cao, kéo người dùng vào các nhóm kín để tạo cảm giác “cộng đồng đầu tư chuyên nghiệp”. Tiếp đến, các đối tượng tạo niềm tin để người mua thấy các giao dịch thắng liên tục, có người “khoe lãi” mỗi ngày.

(ảnh minh họa do AI tạo ra)

Bước thứ ba là mồi nhử. Người tham gia được khuyến khích nạp số tiền nhỏ, sau đó có thể rút ra dễ dàng kèm một khoản lợi nhuận nhất định. Đây là giai đoạn then chốt khiến nạn nhân tin rằng hệ thống là thật.

Cuối cùng là đánh lớn. Khi nạn nhân tăng số tiền đầu tư, hệ thống online bắt đầu gặp trục trặc như tài khoản bị khóa, lệnh không thực hiện được hoặc xuất hiện yêu cầu nộp thêm phí để rút tiền. Toàn bộ số tiền trước đó gần như không thể lấy lại.

Thực chất, các “sàn vàng” này không hề có giao dịch thật. Mọi dữ liệu đều do đối tượng tự tạo ra nhằm thao túng tâm lý người chơi. Đây là biến tướng của mô hình Ponzi scheme - lấy tiền của người tham gia sau để trả cho người trước, tạo cảm giác sinh lời giả tạo.

Vì sao nhiều người vẫn sập bẫy?

Theo cơ quan chức năng, điểm chung của các nạn nhân không chỉ là thiếu thông tin, mà còn đến từ yếu tố tâm lý. Trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động, nhu cầu tìm kiếm kênh đầu tư sinh lời nhanh trở nên mạnh mẽ hơn. Khi giá vàng tăng, cảm giác “nếu không tham gia sẽ bỏ lỡ cơ hội” (FOMO) càng bị kích thích.

Bên cạnh đó, hiệu ứng đám đông trên mạng xã hội khiến người dùng dễ tin vào những gì “nhiều người cùng làm”. Các hình ảnh giao dịch, lợi nhuận dù là giả nhưng vẫn tạo cảm giác rất thật.

Nhiều người vẫn sập bẫy khi mua vàng online

Một yếu tố mới đáng lo ngại là việc các đối tượng bắt đầu tận dụng công nghệ cao. Từ AI tạo ảnh giao dịch, đến giả giọng nói, video deepfake của “chuyên gia tài chính”. Điều này khiến việc phân biệt thật - giả ngày càng khó khăn.

Các chuyên gia tài chính nhấn mạnh, nguyên tắc cơ bản trong đầu tư tài chính lợi nhuận luôn đi kèm rủi ro. Do đó, không có kênh đầu tư nào đảm bảo “lợi nhuận cao - rủi ro thấp” một cách ổn định như các đối tượng lừa đảo trên không gian dẫn dụ.

Đáng chú ý, hiện Việt Nam không có sàn giao dịch vàng trực tuyến nào được cấp phép cho cá nhân đầu tư tự do theo mô hình như các “sàn vàng online” đang quảng cáo tràn lan. Do đó, mọi hình thức giao dịch vàng trên các sàn trực tuyến tự phát đều tiềm ẩn rủi ro pháp lý và lừa đảo rất cao

Trước thực trạng trên, cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần đặc biệt thận trọng với các lời mời đầu tư trên mạng xã hội. Tuyệt đối không chuyển tiền, không cung cấp thông tin cá nhân cho các tổ chức, cá nhân không rõ nguồn gốc.

Người dân cũng nên kiểm tra kỹ tính pháp lý của các nền tảng đầu tư, tránh tham gia các sàn không được cơ quan có thẩm quyền cấp phép. Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, cần kịp thời trình báo cơ quan công an để được hỗ trợ.

Sỹ Đồng