Sáng 16/12, tại xã Bát Tràng, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội phối hợp với UBND xã Bát Tràng và Hiệp hội Thủ công mỹ nghệ và làng nghề Hà Nội đã tổ chức hội thảo về giải pháp bảo tồn, phát triển làng nghề gắn với du lịch và chuyển đổi số. 

Các đại biểu tham dự hội thảo về giải pháp bảo tồn và phát triển làng nghề Bát Tràng gắn với du lịch và chuyển đổi số.

Phát biểu tại hội thảo, bà Hoàng Thị Hòa, Trưởng phòng Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội) cho biết, Hà Nội hiện có khoảng 1.350 làng nghề và làng có nghề, trong đó 337 làng nghề, nghề truyền thống và làng nghề truyền thống đã được UBND thành phố công nhận. Các làng nghề giữ vai trò quan trọng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân, đồng thời góp phần thực hiện Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) và xây dựng nông thôn mới.

Theo bà Hoàng Thị Hòa, hiện có khoảng 100 làng nghề, làng có nghề của Hà Nội tham gia OCOP với 929/3.463 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên. Thành phố đã công nhận 10 mô hình trung tâm thiết kế sáng tạo, giới thiệu, quảng bá và bán sản phẩm OCOP, làng nghề gắn với du lịch cấp xã; hình thành 70 cụm công nghiệp, trong đó có 25 cụm công nghiệp làng nghề, thu hút hơn 4.000 cơ sở sản xuất, tạo việc làm cho gần 80.000 lao động.

Trong lĩnh vực du lịch, Hà Nội hiện có 26 điểm du lịch gắn với làng nghề trong tổng số 55 điểm và khu du lịch cấp thành phố; 7 làng nghề đã được công nhận là điểm du lịch làng nghề. Đáng chú ý, sản phẩm thủ công mỹ nghệ của Thủ đô đã có mặt tại 89 quốc gia và vùng lãnh thổ, với sự đóng góp của 351 nghệ nhân cùng mạng lưới các hội, hiệp hội làng nghề hoạt động sôi nổi.

Đáng chú ý, Bát Tràng và Vạn Phúc là hai làng nghề tiêu biểu vừa được Hội đồng Thủ công thế giới ghi danh vào Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo toàn cầu, mở ra nhiều cơ hội quảng bá, xúc tiến thương mại và phát triển du lịch. Thành phố cũng đã tổ chức nhiều hoạt động xúc tiến quốc tế, trong đó có Festival bảo tồn và phát triển làng nghề quốc tế năm 2025 với sự tham gia của 30 quốc gia, góp phần nâng cao vị thế làng nghề Hà Nội.

Bà Hoàng Thị Hòa, Trưởng phòng Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội), phát biểu tại hội thảo.

Tại hội thảo, nhiều đại biểu thẳng thắn chỉ ra rằng phát triển du lịch làng nghề hiện vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Hạ tầng thiếu đồng bộ, sản xuất còn manh mún, liên kết chuỗi giá trị lỏng lẻo và kỹ năng làm du lịch của người dân còn hạn chế là những rào cản phổ biến. Thực tế cho thấy, mới chỉ có một số làng nghề như Bát Tràng, Vạn Phúc hay Hồng Vân bước đầu đầu tư bài bản và đạt được những kết quả rõ nét.

Bà Hà Thị Vinh, Chủ tịch Hiệp hội Thủ công mỹ nghệ và làng nghề Hà Nội, nghệ nhân làng nghề Bát Tràng, bày tỏ niềm tự hào với nghề gốm sứ truyền thống và cho rằng đổi mới sáng tạo luôn hiện hữu trong mỗi người thợ. Hiện nay, Bát Tràng đang xây dựng mô hình bảo tàng sinh thái làng nghề, hướng tới phát triển làng gốm không chỉ là nơi sản xuất mà còn là điểm đến văn hóa, du lịch hấp dẫn.

Bà Hà Thị Vinh, Chủ tịch Hiệp hội Thủ công mỹ nghệ và làng nghề Hà Nội, nghệ nhân làng nghề Bát Tràng, chia sẻ tại hội thảo.

Chia sẻ từ góc độ địa phương, ông Nguyễn Thành Thuận, Phó Chủ tịch UBND xã Bát Tràng nhận định việc sắp xếp lại đơn vị hành chính đã tạo thêm dư địa để quy hoạch, mở rộng không gian phát triển làng nghề gắn với du lịch. uy vậy, địa phương vẫn cần giải quyết bài toán nâng cao giá trị sản phẩm và kết nối thị trường. Ông đề xuất tăng cường ứng dụng mã QR, nâng cao nhận diện thương hiệu và phát triển các dòng sản phẩm gốm sứ mang tính “phiên bản giới hạn” nhằm tạo sự khác biệt.

Nhiều ý kiến cũng nhấn mạnh vai trò của chuyển đổi số trong bảo tồn và phát triển làng nghề. Việc số hóa sản phẩm, xây dựng cơ sở dữ liệu làng nghề, cá nhân hóa sản phẩm theo nhu cầu thị trường sẽ giúp làng nghề thích ứng với xu thế mới, đồng thời kể được “câu chuyện làng nghề” một cách sinh động tới du khách trong và ngoài nước. Ông Lê Bá Ngọc, Phó Chủ tịch Hiệp hội Xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam, lưu ý danh hiệu của Hội đồng Thủ công thế giới sẽ được đánh giá lại định kỳ 4 năm một lần, do đó các làng nghề cần duy trì chất lượng và đáp ứng các tiêu chí của tổ chức này; đồng thời gợi ý Bát Tràng bảo tồn hoa văn gốm sứ thông qua bảo tàng hoa văn, sáng tạo hoa văn trong thế hệ trẻ và tổ chức các cuộc thi sản phẩm gốm sứ trong làng.

Ông Lê Bá Ngọc, Phó Chủ tịch Hiệp hội Xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam, góp ý giải pháp duy trì danh hiệu thành phố thủ công sáng tạo.

Kết luận hội thảo, bà Nguyễn Thị Hoàng Yến, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn, nhấn mạnh danh hiệu thành viên Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo là cơ hội lớn nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với Bát Tràng và các làng nghề Hà Nội. Việc bảo tồn giá trị truyền thống, phát triển du lịch bền vững và đẩy mạnh chuyển đổi số cần được triển khai đồng bộ, với sự chung tay của chính quyền, doanh nghiệp, nghệ nhân và cộng đồng dân cư, nhằm đưa làng nghề Thủ đô trở thành điểm sáng về kinh tế và văn hóa trong giai đoạn mới.

Bà Nguyễn Thị Hoàng Yến, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn, phát biểu kết luận hội thảo.

Lệ Thanh