Hành động giáo dục từ tinh thần Công ước Hà Nội 2025

Sự kiện Cyber Day 2025 – Being Well, Being Me do Cục An ninh mạng & Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) – Bộ Công an phối hợp với Hệ thống Trường Phổ thông Liên cấp Song ngữ Quốc tế Wellspring tổ chức, với sự tham dự của đại diện Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Bộ Giáo dục & Đào tạo, Bộ Khoa học & Công nghệ, Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam, cùng các tổ chức quốc tế, doanh nghiệp công nghệ và hàng nghìn học sinh, phụ huynh tại Hà Nội.

Các đại biểu các bộ, ban, ngành cùng các em học sinh trường Phổ thông Liên cấp Song ngữ Quốc tế Wellspring. Ảnh BTC.

Chương trình nằm trong chiến dịch “Không Một Mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến”, hướng tới mục tiêu nâng cao nhận thức cộng đồng, đặc biệt là trẻ em và thanh thiếu niên – trước các nguy cơ dụ dỗ, thao túng, lừa đảo và “bắt cóc online” trong môi trường số.

Thông điệp của sự kiện nhấn mạnh rằng an toàn mạng không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà là hành trình của sự đồng hành và sẻ chia – giữa Nhà nước, nhà trường, gia đình và xã hội.

Theo Cybersecurity Ventures (2024), thiệt hại toàn cầu do tội phạm mạng gây ra đã lên tới 10,5 nghìn tỷ USD mỗi năm. Báo cáo của Sophos cùng năm cho thấy 79% trường học trên thế giới từng bị tấn công mạng, còn UNICEF cảnh báo 60% trẻ em toàn cầu đã từng đối mặt với các hình thức quấy rối, lừa đảo hoặc bắt nạt trực tuyến.

Tại Việt Nam, tính đến năm 2025 có khoảng 79,8 triệu người dùng Internet và 127 triệu thiết bị di động trên tổng dân số hơn 101 triệu người – tỷ lệ kết nối cao hàng đầu khu vực, đồng thời tiềm ẩn nhiều rủi ro an toàn thông tin trong giáo dục và đời sống số.

Trước bối cảnh đó, Cyber Day 2025 được tổ chức như một mô hình phối hợp liên ngành kết hợp giữa pháp lý, công nghệ và giáo dục, nhằm chuyển hóa chính sách toàn cầu thành hành động cụ thể trong giáo dục Việt Nam, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh và nhân văn.

“Kiến thức – kỹ năng – sự đồng hành” là nền tảng bảo vệ trẻ em trên mạng

Đại tá, TS. Nguyễn Hồng Quân – Giám đốc Trung tâm huấn luyện, Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng Công nghệ cao, Bộ Công an. Ảnh BTC.

Phát biểu tại sự kiện, Đại tá, TS. Nguyễn Hồng Quân – Giám đốc Trung tâm huấn luyện, Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng Công nghệ cao, Bộ Công an, Ủy viên Ban Chấp hành, Trưởng ban Ban An ninh dữ liệu và Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia nhấn mạnh: “Không gian mạng vừa mở ra cơ hội học tập và sáng tạo vô hạn, vừa tiềm ẩn những nguy cơ rất thực. Chúng ta không thể chỉ dựa vào biện pháp kỹ thuật, mà phải bắt đầu từ giáo dục giúp học sinh hiểu, nhận diện và tự bảo vệ mình. An toàn mạng phải trở thành tuyến đầu của an ninh quốc gia”.

Trong phiên chia sẻ tập huấn “Cạm bẫy Online: Nhận diện – Ứng phó – Cùng nhau bảo vệ an toàn số”, ông Nguyễn Hồng Quân cảnh báo sự gia tăng của các hành vi mạo danh, lừa đảo và tấn công tâm lý nhắm vào trẻ em, đặc biệt qua các nền tảng video ngắn, trò chơi trực tuyến và mạng xã hội. Ông khẳng định, việc hình thành “văn hóa an toàn số” trong học đường là biện pháp căn cơ nhất để bảo vệ trẻ.

Ông Nguyễn Tiến Cường – Trưởng phòng 3, Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05). Ảnh BTC.

Để làm rõ vấn đề này, ông Nguyễn Tiến Cường – Trưởng phòng 3, Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) chia sẻ ba vấn đề nổi bật đang ảnh hưởng đến an toàn trực tuyến của trẻ em Việt Nam hiện nay:

Thứ nhất “Bong bóng thông tin” khi học sinh chỉ tiếp xúc với nội dung trùng lặp, thiếu đa chiều, dẫn đến hạn chế khả năng phản biện.

Thứ hai tối đe dọa vô hình – các chiêu thức lừa đảo và thao túng tâm lý ngày càng tinh vi, vượt khỏi tầm kiểm soát của phụ huynh.

Thứ ba thói quen “vuốt mà không nghĩ” tiếp cận nội dung tức thời mà không nhận thức rủi ro, hình thành hành vi tiêu thụ thông tin thiếu chọn lọc.

“Điều khó khăn nhất với giáo viên và phụ huynh là sự đồng hành. Công nghệ quá nhanh, trong khi những gì vô hình trên mạng lại khó kiểm soát. Để con em được an toàn, cần có kiến thức, kỹ năng và sự đồng hành ba yếu tố then chốt để xây dựng lá chắn vững chắc trong thế giới số”, ông Nguyễn Tiến Cường nhấn mạnh.

Đại diện Bộ Công an cũng đánh giá cao sự hưởng ứng mạnh mẽ từ cộng đồng giáo dục, coi chiến dịch “Không Một Mình” là minh chứng cho tinh thần hợp tác đa ngành trong nỗ lực bảo vệ trẻ em trên không gian mạng – một nhiệm vụ không quốc gia nào có thể thực hiện đơn lẻ.

Tại tọa đàm “Kết nối cùng Công ước: Từ cam kết đến hành động”, đại diện Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, VNPT và các chuyên gia giáo dục thảo luận về việc hiện thực hóa Công ước Hà Nội 2025 – sáng kiến hướng tới xây dựng Liên minh Niềm Tin Số, trong đó Việt Nam được coi là quốc gia tiên phong khu vực Đông Nam Á.

Các chuyên gia thống nhất quan điểm: an toàn số và đạo đức công nghệ phải trở thành một phần của chương trình giáo dục toàn diện, tương tự như kỹ năng sống hoặc giáo dục công dân. Mỗi học sinh cần được trang bị “năng lực công dân số” – hiểu về công nghệ, biết tự bảo vệ dữ liệu và tôn trọng quyền riêng tư của người khác.

Song song đó, đại diện Bộ Giáo dục & Đào tạo cũng đề xuất xây dựng khung kỹ năng an toàn số dành cho học sinh phổ thông, nhằm thống nhất nội dung giảng dạy, tránh tình trạng thiếu đồng bộ giữa các địa phương và nhà trường.

TS. Nguyễn Vĩnh Sơn – Tổng Hiệu trưởng trường Wellspring Hanoi. Ảnh BTC.

Đại diện phía trường học,  TS. Nguyễn Vĩnh Sơn – Tổng Hiệu trưởng trường Wellspring Hanoi nhấn mạnh: “Giáo dục trong thời đại số phải là hành trình kết nối lại những gì đang bị đứt gãy – giữa con người và cảm xúc, giữa thông tin và hiểu biết, giữa tốc độ và sự tử tế. Wellspring tin rằng: Sự kết nối giữa Cha mẹ với các con, giữa Thầy cô với Học sinh, giữa Cộng đồng với Gia đình và Nhà trường sẽ tạo nên sự gắn kết sâu sắc, ý nghĩa, bền chặt; tạo dựng những điểm tựa vững chắc cho từng bước chân trên hành trình trưởng thành và phát triển của các con”.

Cyber Day 2025 không chỉ là một hoạt động hưởng ứng chiến dịch toàn cầu, mà còn là bước cụ thể hóa tinh thần Công ước Hà Nội 2025 trong môi trường giáo dục Việt Nam – nơi an toàn mạng được nhìn nhận như một phần của an ninh quốc gia và trách nhiệm xã hội.

Từ những trao đổi, chia sẻ và cam kết tại sự kiện, có thể thấy giáo dục đang giữ vai trò tuyến đầu trong việc hình thành nhận thức, kỹ năng và bản lĩnh số cho thế hệ trẻ. Khi trẻ em được trang bị năng lực tự bảo vệ, biết nhận diện rủi ro và tôn trọng đạo đức công nghệ, đó cũng chính là nền tảng để xây dựng một xã hội số an toàn, lành mạnh và bền vững.

Chiến dịch “Không Một Mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến” vì thế không chỉ kêu gọi hành động từ các cơ quan quản lý, mà còn lan tỏa tới từng gia đình, từng lớp học – để mỗi cá nhân đều trở thành một “người gác cổng” của không gian mạng, cùng chung tay kiến tạo một môi trường số nhân văn, bao trùm và hạnh phúc cho mọi thế hệ.

Sự kiện do Cục An ninh mạng & Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) – Bộ Công an phối hợp cùng Hệ thống Trường Phổ thông Liên cấp Song ngữ Quốc tế Wellspring tổ chức.

Thu Uyên