Cuộc đột kích do đơn vị phòng chống tội phạm mạng thuộc Văn phòng Công tố Paris thực hiện. Động thái này liên quan đến cuộc điều tra kéo dài một năm qua về nghi vấn lạm dụng thuật toán và trích xuất dữ liệu gian lận từ phía X và các giám đốc điều hành. 

Việc triệu tập Musk được dự báo sẽ làm gia tăng căng thẳng giữa Liên minh Châu Âu (EU) và Mỹ  xoay quanh vấn đề tự do ngôn luận và quyền lực của Big Tech.

Cùng thời điểm, cơ quan giám sát quyền riêng tư của Anh cũng khởi động một cuộc điều tra chính thức đối với chatbot trí tuệ nhân tạo Grok của Elon Musk, liên quan đến việc xử lý dữ liệu cá nhân và nguy cơ tạo ra các hình ảnh, video mang tính khiêu dâm và gây hại.

Trong một tuyên bố, X cho rằng: “Viện Công tố Paris rõ ràng đang tìm cách gây sức ép lên ban lãnh đạo cấp cao của X tại Mỹ bằng cách nhắm vào pháp nhân và nhân viên của chúng tôi tại Pháp - những người không phải là đối tượng chính của cuộc điều tra này”.

X cũng cáo buộc cơ quan công tố đã “phớt lờ các cơ chế tố tụng đã được thiết lập để thu thập chứng cứ phù hợp với các điều ước quốc tế, cũng như quyền tự bào chữa của X”.

Phản hồi về cuộc khám xét, Elon Musk viết trên X: “Đây là một cuộc tấn công mang động cơ chính trị”.

Elon Musk tố chính quyền Pháp "tấn công chính trị" sau khi bị điều tra hình sự.

Điều tra mở rộng, bao gồm cả deepfake khiêu dâm

Trong một thông báo, Viện Công tố Paris cho biết đã mở rộng phạm vi điều tra sau khi nhận được các khiếu nại liên quan đến cách thức hoạt động của Grok.

Theo đó, cuộc điều tra tại Pháp sẽ xem xét thêm các cáo buộc đồng lõa trong việc “lưu giữ và phát tán” hình ảnh có tính chất khiêu dâm trẻ em, xâm phạm quyền hình ảnh cá nhân thông qua các nội dung deepfake mang tính khiêu dâm, cùng một số hành vi phạm pháp tiềm ẩn khác.

Elon Musk và cựu Giám đốc điều hành Linda Yaccarino đã được triệu tập tham dự một buổi điều trần vào ngày 20/4. Một số nhân viên khác của X cũng được triệu tập với tư cách nhân chứng.

Tháng 7 năm ngoái, Musk từng bác bỏ các cáo buộc ban đầu và cho rằng các công tố viên Pháp đang tiến hành một “cuộc điều tra hình sự mang động cơ chính trị”.

Trước đó vào tháng 7, Musk từng phủ nhận các cáo buộc ban đầu và cho rằng các công tố viên Pháp đang tiến hành một cuộc điều tra hình sự “có động cơ chính trị”. Ngược lại, phía công tố khẳng định: "Ở giai đoạn này, việc tiến hành điều tra là một phần của cách tiếp cận mang tính xây dựng, nhằm mục đích cuối cùng là đảm bảo nền tảng X tuân thủ luật pháp Pháp khi hoạt động trên lãnh thổ quốc gia."

Theo luật pháp Pháp, việc triệu tập là bắt buộc, mặc dù sẽ khó thực thi đối với những người không cư trú tại Pháp. Sau phiên điều trần, cơ quan chức năng  có thể quyết định đình chỉ hoặc tiếp tục điều tra, thậm chí có thể tạm giữ các nghi phạm.

Nhiều cuộc điều tra nhằm vào X

Tại Anh, Văn phòng Ủy viên Thông tin (ICO) cho biết đang điều tra chatbot xAI, sau các thông tin cho rằng Grok đã bị sử dụng để tạo ra hình ảnh khiêu dâm không có sự đồng thuận của các cá nhân, trong đó có cả trẻ em.

Cơ quan quản lý truyền thông Anh (Ofcom) cũng cho biết đang triển khai các bước tiếp theo trong cuộc điều tra đối với X được khởi động từ tháng trước.Ofcom đang đánh giá liệu X đã thực hiện đủ các biện pháp để giảm thiểu rủi ro phát tán deepfake khiêu dâm trên nền tảng hay chưa. Tuy nhiên, Ofcom cho biết họ không điều tra xAI - đơn vị vận hành Grok vì nằm ngoài phạm vi điều chỉnh của luật hiện hành.

Tuần trước, Liên minh châu Âu (EU) cũng đã mở một cuộc điều tra riêng biệt đối với X để đánh giá xem liệu nền tảng này có phát tán nội dung bất hợp pháp hay không, sau làn sóng phẫn nộ của dư luận về việc Grok tạo ra các hình ảnh tình dục bị cắt ghép.

Theo điều tra của Reuters, chatbot này vẫn tiếp tục tạo ra các hình ảnh khiêu dâm ngay cả khi người dùng cảnh báo rõ ràng rằng các nhân vật trong hình không đồng ý. Trước phản ứng dữ dội hồi tháng trước, xAI đã áp dụng một số hạn chế đối với chức năng tạo hình ảnh của Grok.

Cơ quan công tố Pháp "chia tay" mạng xã hội X

Cuộc điều tra tại Pháp đang do đơn vị chống tội phạm mạng của Văn phòng Công tố Paris chủ trì, phối hợp với lực lượng cảnh sát chống tội phạm mạng của Pháp và Europol. Trước đó, đơn vị này từng bắt giữ nhà sáng lập Telegram Pavel Durov vào năm 2024 với các cáo buộc liên quan đến tội phạm có tổ chức trên ứng dụng nhắn tin này.

Cuộc điều tra đối với X được khởi xướng sau khi một nghị sĩ Pháp cáo buộc các thuật toán thiên kiến của X có khả năng làm sai lệch hoạt động của hệ thống xử lý dữ liệu tự động. 

“Rất vui khi thấy đơn khiếu nại của tôi từ tháng 1/2025 đang mang lại kết quả!” nghị sĩ Eric Bothorel viết trên X. “Ở châu Âu, đặc biệt là tại Pháp, Nhà nước pháp quyền đồng nghĩa với việc không ai đứng trên pháp luật”.

Đáng chú ý, sau vụ việc này, Văn phòng Công tố Paris cũng thông báo sẽ ngừng hoạt động trên nền tảng X và chuyển sang sử dụng LinkedIn và Instagram để công bố thông tin.

Lệ Thanh (theo Reuters)