Mánh khoé dụ “con mồi”

Đồ họa của OFAC cho thấy phạm vi toàn cầu của các khoản nắm giữ của Prince Group được sử dụng để rửa tiền lừa đảo tiền điện tử.

Theo tài liệu mà DOJ và Văn phòng kiểm soát tài sản nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ, Prince Group đã xây dựng ít nhất 10 trại lừa đảo quy mô lớn ở Campuchia, nơi có các toà nhà hoặc các tầng được phân công nhiệm vụ: tuyển dụng, đào tạo, tác nghiệp lừa đảo, rửa tiền. Mỗi tổ thực hiện nhiệm vụ này đều được ghi rõ trong sổ và có mã riêng, ví dụ: A2001 Vietnamese order fraud, C1001 Vietnamese order fraud, C1005 Vietnamese jingliao… Nhân lực cho hoạt động liên quan đến Việt Nam này là các công nhân bị ép buộc, lao động bị giam giữ, bị đe dọa; người Việt hoặc người biết tiếng Việt để  điều hướng nạn nhân Việt Nam. Tiền lừa đảo được chuyển qua ví tiền điện tử, ổn định bằng các đồng tiền điện tử ổn định như USDT, USDC; sau đó rửa qua doanh nghiệp bình phong, khai thác mỏ bitcoin, cờ bạc trực tuyến...

Đáng chú ý, qua lời khai của một số tên, DOJ đã xây dựng lại quy trình lừa đảo, tiếp cận nạn nhân người Việt của những kẻ lừa đảo ở Prince Group. Có tổng cộng 5 giai đoạn: Giai đoạn tiếp cận được thực hiện qua mạng xã hội, ứng dụng chat, trò chuyện tình cảm, hoặc quảng cáo “cơ hội mua hàng giá rẻ/đầu tư dễ lợi”; Giai đoạn xây dựng niềm tin: kẻ lừa đảo tạo mối quan hệ, tư vấn, dẫn dụ người Việt tham gia giao dịch, đặt hàng, đầu tư; Giai đoạn chuyển tiền/đặt hàng: yêu cầu nạn nhân chuyển khoản, nhập thông tin thẻ ngân hàng, tải ứng dụng đầu tư, đặt mua hàng lớn (thường là đặt hàng qua tài khoản ở Việt Nam hoặc ví quốc tế, giao dịch qua ngân hàng hoặc ví điện tử; Giai đoạn phong tỏa, thoát thân: sau khi tiền được chuyển, nạn nhân không thể rút tiền, hàng không được giao, kẻ lừa đảo “block” nạn nhân, ngắt liên lạc; Rửa tiền và tái đầu tư: tiền thu được được “chảy” qua các ví, công ty, hoạt động đánh bạc, khai thác bitcoin, bất động sản…

Chưa hết, hồ sơ của DOJ cũng ghi rõ, “Vietnamese order fraud” – tức là nhân viên/nhóm lừa đảo có sử dụng tiếng Việt hoặc hiểu văn hóa người Việt; tuyển dụng người Việt làm nhân viên lừa đảo; kịch bản địa phương hóa bằng lời mời hấp dẫn hoặc dẫn dụ qua xu hướng đầu tư của người Việt thay vì các nội dung quá “phương Tây”…

Mỹ và Anh đã gia tăng áp lực lên chính phủ Campuchia về các hành động mà họ đã thực hiện đối với Prince Group.

Cảnh báo với người Việt

Nạn nhân người Việt khi rơi vào các trường hợp bị nhân viên của Prince Group lừa đảo, có thể mất toàn bộ số tiền đã chuyển và rất khó tố cáo hay truy đòi vì đây là mạng lưới xuyên quốc gia, sử dụng crypto, việc truy tài sản ở nước ngoài phức tạp. Chưa hết, người Việt không chỉ là nạn nhân mà có thể còn bị lôi kéo trở thành nhân viên lừa đảo. OCCRP cho hay, các đối tượng cầm đầu các trại lừa đảo ở Campuchia của Prince Group chủ yếu mang quốc tịch Trung Quốc và Campuchia. Nhưng hoạt động lừa đảo nhắm vào người Việt thì được điều phối từ Phnom Penh và Sihanoukville, nơi có các nhân viên nói tiếng Việt được thuê để tiếp cận nạn nhân qua mạng xã hội và các ứng dụng nhắn tin.

Một tòa nhà của Prince Group trên Đại lộ Russian ở Phnom Penh, được trích dẫn trong các báo cáo là có liên quan đến các hoạt động lừa đảo. Ảnh: CamboJA/Pring Samrang.

Theo lời của một nhân viên của Prince Group đã trốn thoát khỏi khu phức hợp tại Sihanoukville được tờ The Straits Times dẫn lại, “phòng Việt Nam” thường có từ 20 đến 40 người, chủ yếu là người Trung Quốc biết tiếng Việt hoặc người Việt Nam bị cưỡng bức làm việc. Họ được yêu cầu dựng hồ sơ giả, tạo tài khoản mạng xã hội mang tên Việt Nam và tiếp cận những người trong nước bằng hình thức quen thuộc: chào mời đầu tư, hứa hẹn lợi nhuận 15–20%/tháng. Một nạn nhân bị lừa đảo ở TP Hồ Chí Minh từng kể rằng: “Tôi nhận tin nhắn từ một người xưng là nhân viên tài chính ở Singapore, gửi cả giấy phép hoạt động, hình ảnh văn phòng… Tôi nộp 5.000 USD, vài tuần sau thì tài khoản bị khóa. Khi liên hệ lại, tất cả đều biến mất”. Một người phụ nữ ở Đà Nẵng bị mất hơn 200 triệu đồng trong ứng dụng “PR Global Trade” - công cụ rửa tiền của Prince Holding Group…

Các nghi phạm bị trói tay sau khi bị bắt giữ trong một cuộc đột kích vào một trung tâm lừa đảo ở Phnom Penh hồi tháng 7. Ảnh: Pool.

Trong khi đó, một báo cáo khác của Interpol cho hay, Việt Nam nằm trong ba quốc gia Đông Nam Á bị nhắm tới nhiều nhất trong các chiến dịch lừa đảo trực tuyến được điều hành từ Campuchia. Các nhóm trong Prince Group không chỉ lừa đảo mà còn dùng nạn nhân người Việt để rửa tiền. Một phần của số tiền này được chuyển qua các ví điện tử nội địa hoặc đầu tư vào sàn ảo Prince Trade, rồi luân chuyển ngược lại sang các công ty vỏ bọc ở Dubai và Singapore. Interpol còn điểm ra 3 hình thức lừa đảo phổ biến nhằm vào người Việt là: đầu tư tài chính ảo, tuyển dụng việc làm online và lừa tình, tài chính.

“Người Việt, đặc biệt phụ nữ, bị dụ dỗ bởi các tài khoản nam giới có ảnh ngoại quốc, rồi được khuyến khích đầu tư chung vào nền tảng tiền ảo”, báo cáo của Interpol có đoạn viết. Đồng thời, Interpol cũng đưa ra các gợi ý cách phòng tránh lừa đảo gồm: Kiểm tra kỹ thông tin người mời chào: có trụ sở rõ ràng, giấy phép, đánh giá từ người dùng khác; Không tin lời hứa “lãi lớn, rủi ro thấp” hoặc “đặt hàng, trả trước rồi nhận hàng từ nước ngoài” nếu người bán không rõ rang; Nếu liên quan đến crypto: cực kỳ nguy hiểm vì khó truy vết nên tốt nhất là không chuyển tiền một cách vội vàng cho người mới quen trên mạng; Nếu nghi ngờ bị lừa: lưu giữ toàn bộ tin nhắn, hợp đồng, tài khoản chuyển tiền, số ví; báo cho cơ quan Công an và tổ chức hỗ trợ người bị lừa ở Việt Nam; Trường hợp bị tuyển làm nhân viên lừa đảo hoặc bị lôi kéo ra nước ngoài: nên liên hệ ngay cơ quan ngoại giao Việt Nam, Interpol và hiệp hội hỗ trợ nạn nhân buôn người.

Huyền Chi