Triển khai công nghệ AI vào "chống" ùn tắc giao thông

Theo Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh, việc ứng dụng AI kết hợp mô hình bản sao kỹ thuật số (Digital Twin) sẽ là bước chuyển mang tính nền tảng. Nếu như trước đây, việc điều tiết giao thông chủ yếu dựa trên phản ứng, xử lý khi ùn tắc đã xảy ra thông qua camera hoặc cảm biến. Còn hệ thống AI có thể phân tích dữ liệu liên tục, từ đó mô phỏng và dự báo diễn biến giao thông trong tương lai gần.

AI sẽ "trợ thủ" đắc lực cho lực lượng cảnh sát giao thông "chống" ùn tắc giao thông tại thành phố lớn

Giải pháp này đang được triển khai tại một số trục giao thông trọng điểm như Mai Chí Thọ - Võ Văn Kiệt, Phạm Văn Đồng và khu vực sân bay Tân Sơn Nhất. Đây đều là những khu vực có mật độ phương tiện cao, thường xuyên phát sinh ùn tắc theo chu kỳ.

Việc chuyển sang điều hành dự báo không chỉ giúp giảm áp lực xử lý tình huống mà còn mở ra khả năng tối ưu hóa dòng xe, hạn chế dừng đèn không cần thiết và giảm xung đột giao thông tại các nút giao.

Dự kiến trong tháng 4/2026, hệ thống camera giám sát trên Quốc lộ 51 sẽ được hoàn thành. Đồng thời, thành phố sẽ lắp đặt thêm khoảng 300 camera đo đếm lưu lượng và 200 camera AI phục vụ giám sát chuyên sâu. Tại các khu vực giáp ranh như Bình Dương và Bà Rịa -Vũng Tàu (cũ), khoảng 120 camera cũng sẽ được bổ sung tại các điểm trọng yếu.

Đáng chú ý, TP. Hồ Chí Minh  đặt mục tiêu triển khai ứng dụng AI trên 50% số camera hiện hữu, không chỉ phục vụ điều tiết giao thông mà còn hỗ trợ phát hiện và xử lý vi phạm theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.

Cùng với ứng dụng công nghệ, TP. Hồ Chí Minh cũng triển khai các giải pháp tổ chức lại giao thông theo hướng giảm xung đột tại các nút giao. Một số phương án cụ thể như đóng các giao lộ nhỏ lân cận, hình thành nút giao trung gian nhằm duy trì dòng xe liên tục, hạn chế dừng chờ đèn tín hiệu.

Các khu vực được rà soát, điều chỉnh bao gồm các giao lộ trên trục Trường Chinh, nơi thường xuyên xảy ra ùn ứ trong giờ cao điểm. Cách tiếp cận này cho thấy sự kết hợp giữa “hạ tầng cứng” và “hạ tầng mềm”, trong đó công nghệ đóng vai trò hỗ trợ nhưng tổ chức giao thông vẫn là yếu tố quyết định hiệu quả thực tế.

Hình thành "bộ não" trung tâm điều khiển giao thông

Một điểm nhấn quan trọng trong chiến lược lần này là việc kết nối toàn bộ hệ thống đèn tín hiệu về Trung tâm điều khiển. Trong quý II/2026, TP. Hồ Chí Minh dự kiến thay thế 200 tủ tín hiệu giao thông và đưa vào hệ thống điều khiển tập trung.

Cùng với đó, thành phố đang nghiên cứu phương án kết nối toàn bộ đèn tín hiệu trong khu vực bên trong Vành đai 2, tiến tới điều hành theo mô hình mạng lưới thay vì từng điểm riêng lẻ như hiện nay. Mô hình này sẽ được mở rộng theo các trục giao thông chính, hình thành một vòng khép kín gồm Võ Văn Kiệt - Mai Chí Thọ - Võ Nguyên Giáp - Xa lộ Hà Nội - Đỗ Mười - Phạm Văn Đồng. Đây được xem là “xương sống” cho hệ thống giao thông thông minh trong tương lai gần.

Trung tâm Quản lý điều hành giao thông đô thị TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: Minh Quân

Đồng thời, các tuyến trọng điểm như Quốc lộ 1 (đoạn Đỗ Mười - Lê Đức Anh - Lê Khả Phiêu), Quốc lộ 22 (trục Lê Quang Đạo - Phan Văn Khải) và đường Nguyễn Văn Linh cũng nằm trong kế hoạch nâng cấp và tích hợp công nghệ, dự kiến hoàn thành trong năm 2026.

Việc ứng dụng AI trong điều khiển giao thông cho thấy TP. Hồ Chí Minh đang từng bước chuyển dịch sang mô hình đô thị vận hành dựa trên dữ liệu. Không chỉ giải quyết bài toán ùn tắc trước mắt, đây còn là nền tảng để phát triển các dịch vụ đô thị thông minh trong tương lai.

Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh và áp lực hạ tầng ngày càng lớn, cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ giúp TP.Hồ Chí Minh không chỉ “giải bài toán giao thông”, mà còn định hình một hệ sinh thái quản trị đô thị hiện đại, nơi công nghệ đóng vai trò trung tâm trong việc nâng cao chất lượng sống và đảm bảo an toàn cho người dân.

Sỹ Đồng