Điều hành đô thị thông minh: Cách làm của Đà Nẵng

Triển khai Đề án Thành phố thông minh từ năm 2018, TP. Đà Nẵng từng bước đưa hoạt động chỉ đạo, điều hành đô thị lên môi trường số, gắn với dữ liệu mở và trí tuệ nhân tạo. Từ khai thác kho dữ liệu mở quy mô lớn đến vận hành Trung tâm IOC, thành phố đang hình thành mô hình điều hành đô thị dựa trên dữ liệu và công nghệ số.

10:01, 06/02/2026
Thành phố Đà Nẵng hướng đến đô thị sinh thái, thông minh, mô hình AI City trong tương lai

Dữ liệu mở - nền tảng cho điều hành đô thị và hệ sinh thái số

Chia sẻ tại Hội nghị Thành phố thông minh Việt Nam - châu Á năm 2025 diễn ra cuối tháng 12/2025, đại biểu TP Đà Nẵng cho biết, thành phố đã chính thức triển khai Đề án Thành phố thông minh từ năm 2018 và đạt được những kết quả bước đầu trong giám sát, điều hành đô thị thông minh. Hoạt động điều hành được thực hiện trên môi trường điện tử, gắn với dữ liệu số và trí tuệ nhân tạo.

Cổng dữ liệu mở TP. Đà Nẵng hiện đăng tải gần 1.500 bộ dữ liệu, thu hút hơn 1.100 tài khoản đăng ký sử dụng và ghi nhận trên 5,8 triệu lượt truy cập. Đây là nguồn tài nguyên dồi dào, miễn phí, đầy đủ và kịp thời, phục vụ triển khai các ứng dụng tiện ích số cho công tác chỉ đạo, điều hành của chính quyền, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp, startup và cá nhân phát triển các ứng dụng, dịch vụ mới.

Trong đó, hơn 50 loại dữ liệu đã được tích hợp, khai thác trên các nền tảng chính quyền số như ứng dụng DaNang Smart City, Hệ thống IOC, Bản đồ mưa ngập TP Đà Nẵng… Đặc biệt, trong giai đoạn phòng, chống dịch Covid-19, nhiều bộ dữ liệu được sử dụng để triển khai hiệu quả các ứng dụng như Bản đồ Covid, biểu đồ diễn biến ca bệnh Covid-19…

TP. Đà Nẵng đã triển khai Trung tâm IOC cấp thành phố (giai đoạn 1), đóng vai trò điều hành trung tâm; đồng thời vận hành các OC phường, xã và OC chuyên ngành với hơn 22 nhóm dịch vụ, 65 bài toán phân tích thông minh và 180 dịch vụ giám sát. Qua đó, từng bước chuyển dịch công tác quản lý, chỉ đạo, điều hành từ môi trường truyền thống sang môi trường số, dựa trên dữ liệu và công nghệ số.

Một số bài toán trọng tâm ứng dụng dữ liệu và AI gồm: giám sát, phân tích hồ sơ dịch vụ công và phản ánh, kiến nghị của người dân; cảnh báo tức thời khi hồ sơ sắp đến hạn (trước 24 giờ), trễ hạn hoặc có đánh giá không hài lòng; dự báo khối lượng hồ sơ phát sinh đối với một số thủ tục như cấp phép xây dựng, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Bên cạnh đó, hệ thống còn giám sát, phát hiện qua camera các trường hợp tập trung đông người tại khu vực một cửa, đổ rác không đúng quy định…

Ngoài ra, thông qua công cụ AI, nền tảng IOC thực hiện tổng hợp, phân tích thông tin trên mạng xã hội, đánh giá sắc thái dư luận và đưa ra cảnh báo khi xuất hiện các nội dung liên quan đến thành phố cần tập trung xử lý. Trong công tác phòng, chống thiên tai, IOC giám sát, phân tích và tự động gửi cảnh báo khi phát hiện mưa lớn kéo dài, các điểm ngập đô thị; đồng thời trực quan hóa dữ liệu xả lũ thủy điện, mực nước các sông, giúp cơ quan chức năng và người dân chủ động ứng phó kịp thời.

5 trụ cột đưa Đà Nẵng hướng tới AI City

Để đạt được những kết quả bước đầu trong chỉ đạo, điều hành và phát triển đô thị dựa trên dữ liệu và công nghệ, TP Đà Nẵng đã ưu tiên triển khai 5 trụ cột gồm: Cơ chế - Dữ liệu - Kết nối - Tính toán thông minh - Nguồn lực, nhân lực, cụ thể như sau:

Thứ nhất, về cơ chế, điều hành. Thành phố ban hành nhiều quy chế, kế hoạch liên quan đến chia sẻ và sử dụng dữ liệu số phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành. Tiêu biểu là Quyết định số 158/QĐ-UBND ngày 19/01/2024 ban hành Quy chế phối hợp khai thác và sử dụng các dịch vụ đô thị thông minh tại Trung tâm IOC; Quyết định số 2937/QĐ-UBND ngày 31/12/2024 ban hành danh mục dữ liệu mở TP Đà Nẵng.

Đặc biệt, Nghị quyết số 58/2024/NQ-HĐND về hỗ trợ sử dụng tài sản kết cấu hạ tầng thông tin (tòa nhà Công viên phần mềm) để phát triển trí tuệ nhân tạo, với chính sách miễn 100% phí sử dụng mặt bằng trong 3 năm; cùng Nghị quyết số 59/2024/NQ-HĐND xác nhận doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo để giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, thu nhập cá nhân, với thời hạn miễn thuế 5 năm.

Thứ hai, tạo lập và cung cấp dữ liệu số. Thành phố sớm nhận diện vai trò then chốt của dữ liệu trong điều hành đô thị thông minh. Đến nay, Đà Nẵng đã triển khai Cổng dữ liệu mở; xây dựng, hoàn thiện các ứng dụng và cơ sở dữ liệu chuyên ngành như CSDL cán bộ, công chức; CSDL đất đai; CSDL đăng ký doanh nghiệp… cùng mạng lưới hơn 900.000 thiết bị IoT các loại, bao gồm camera, cảm biến đo mưa, đo ngập, mực nước sông, quan trắc môi trường, cảm biến đỗ xe, chiếu sáng, thiết bị điện. Các CSDL được kết nối, chia sẻ qua Nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu thành phố (LGSP), đồng thời đồng bộ với CSDL quốc gia và hệ thống thông tin của các bộ, ngành để phục vụ xử lý nghiệp vụ chuyên ngành.

Thứ ba, hỗ trợ kết nối và thu thập dữ liệu IoT từ hiện trường. Bên cạnh việc thúc đẩy phát triển, phủ sóng 5G, Đà Nẵng đã triển khai mạng truyền dẫn kết nối thiết bị IoT và hỗ trợ miễn phí cho cá nhân, doanh nghiệp sử dụng. Thành phố cũng đưa vào vận hành mạng LoRaWireless (năng lượng thấp, vùng phủ rộng) để kết nối IoT, dùng chung cho cộng đồng phát triển ứng dụng, với 23 trạm, phủ sóng cơ bản toàn bộ khu vực trung tâm.

Thứ tư, trung tâm dữ liệu và tính toán AI. Đà Nẵng đã hình thành trung tâm dữ liệu phục vụ chính quyền số, gồm Trung tâm Dữ liệu Đà Nẵng với 250 máy chủ, 121 tủ rack, dung lượng lưu trữ 1.000 TB, đạt chuẩn quốc tế Tier III và TIA-942C Rated-3, cùng 8 máy chủ và 26 card GPU. Thành phố triển khai dự án Lab AI hỗ trợ doanh nghiệp, trường học thí điểm các ứng dụng AI (4 máy chủ, 32 card GPU); đồng thời thu hút dự án Trung tâm dữ liệu AI quy mô khu vực tại Khu Công nghệ cao Đà Nẵng, với quy mô 1.000 rack, công suất tải 18MW, tổng vốn đầu tư 200 triệu USD.

Thứ năm, phát triển nguồn nhân lực AI. Đà Nẵng đã thành lập Trung tâm đào tạo, thiết kế trí tuệ nhân tạo nhằm phát triển nhân lực, doanh nghiệp và thu hút đầu tư AI. Hiện thành phố hình thành liên minh 7 trường đại học; tổ chức cập nhật công nghệ mới cho 70 giảng viên với sự tham gia của chuyên gia nước ngoài; tổ chức các khóa đào tạo ngắn hạn nâng cao năng lực cho hơn 500 kỹ sư đã ra trường. Trong năm 2025, các trường đại học tiếp tục mở ngành thiết kế vi mạch bán dẫn và AI, tuyển sinh thêm gần 1.000 sinh viên.

Trong thời gian tới, TP Đà Nẵng sẽ ban hành Đề án Chuyển đổi số, xây dựng thành phố thông minh giai đoạn 2026 - 2030, với mục tiêu hoàn thành cơ bản Thành phố thông minh theo hướng AI (AI City).

Đồng thời, thành phố đã ban hành Kế hoạch số 114/KH-UBND ngày 09/10/2025 triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo dựa trên dữ liệu lớn trong các ngành, lĩnh vực đến năm 2030, với mục tiêu đến năm 2030 Đà Nẵng trở thành trung tâm trí tuệ nhân tạo và đổi mới sáng tạo của khu vực miền Trung - Tây Nguyên; ứng dụng rộng rãi AI trong quản trị đô thị, dịch vụ công, y tế, giáo dục, du lịch, giao thông và môi trường, góp phần xây dựng Đà Nẵng trở thành thành phố thông minh, đáng sống.

Thành phố cũng đặt mục tiêu đến năm 2030 nằm trong top 3 địa phương dẫn đầu cả nước về nghiên cứu, ứng dụng và khởi nghiệp AI; 100% cơ quan hành chính nhà nước triển khai AI trong xử lý thủ tục, hỗ trợ dịch vụ công; thúc đẩy tăng 20% mỗi năm số lượng công trình khoa học, bằng độc quyền sáng chế, quyền tác giả (đối với phần mềm) liên quan đến AI hoặc ứng dụng AI; hình thành AI Incubator và AI Center of Excellence, thu hút tối thiểu 100 doanh nghiệp AI, blockchain, bán dẫn…

Phạm Lê

Bình luận