Lan tỏa kỹ năng số từ cơ sở

Nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao nhận thức và kỹ năng số cho người dân, nhiều địa phương tại Hà Nội đang triển khai mạnh mẽ mô hình “Bình dân học vụ số lưu động” xuống tận các tổ dân phố. Đây được xem là một trong những giải pháp cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và chủ trương của Thành ủy Hà Nội về phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và xây dựng chính quyền số.

Tại phường Tây Tựu (quận Bắc Từ Liêm), 6 điểm “Bình dân học vụ số lưu động” được bố trí tại các nhà văn hóa tổ dân phố đã thu hút hàng nghìn lượt người dân đến tìm hiểu và thực hành kỹ năng số. Tại đây, bà con được hướng dẫn thao tác kê khai, nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến, sử dụng các ứng dụng như VNeID, iHanoi, eTax Mobile, VssID hay nền tảng “Bình dân học vụ số". Nhờ cách làm linh hoạt, nhiều hồ sơ trực tuyến đã được thực hiện thành công ngay tại điểm hỗ trợ.

Điều đáng mừng là ngay cả những người cao tuổi cũng tích cực tham gia. Bà Nguyễn Thị Dêu (79 tuổi, tổ Thượng 1) cho biết, nhờ sự hướng dẫn kiên nhẫn của cán bộ và lực lượng thanh niên, bà đã biết cách sử dụng VssID để tra cứu thông tin bảo hiểm xã hội tại nhà, không còn phải đi lại vất vả. Ông Nguyễn Mạnh Tường (83 tuổi, tổ 15) không chỉ thành thạo điện thoại thông minh, mà còn chủ động hỗ trợ người lớn tuổi khác, trở thành “sứ giả chuyển đổi số” trong cộng đồng.

Tương tự, xã Phúc Thịnh cũng quyết liệt triển khai phổ cập kỹ năng số. Xã đã tổ chức tập huấn cho gần 100 cán bộ, gần 300 thành viên Tổ chuyển đổi số và hơn 400 đại biểu trong hệ thống chính trị cơ sở. Song song với tập huấn, 40 điểm “Bình dân học vụ số lưu động” được bố trí với hệ thống wifi tốc độ cao, hỗ trợ người dân nhập hồ sơ và thực hành trực tiếp.

Chỉ trong hai tháng đầu triển khai, xã Phúc Thịnh đã tiếp nhận 2.655 hồ sơ trực tuyến. Riêng quý III/2025 có tới 7.413 hồ sơ trực tuyến, đạt 90,9% - trong đó 1.079 hồ sơ trực tuyến toàn trình. Xã cũng hỗ trợ 594 lượt cài đặt ứng dụng thiết yếu như eTax Mobile, iHanoi, VNeID, VssID và đạt tổng cộng 22.609 hộ tham gia sử dụng các nền tảng số.

Theo ông Đặng Việt Hà, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Phúc Thịnh, các mô hình như “Thanh niên hỗ trợ kỹ năng số”, “Mỗi công dân - một danh tính số”, “Gia đình số - thôn xóm số”, hay “Trường học số - học sinh hỗ trợ cha mẹ thao tác số” đã bước đầu tạo chuyển biến mạnh mẽ trong cộng đồng.

Đến tận nơi hướng dẫn, thay đổi từ gốc thói quen của người dân

Phó Chủ tịch UBND phường Tây Tựu Nguyễn Sỹ Thắng nhấn mạnh, để chuyển đổi số thực sự đi vào cuộc sống, quan trọng nhất là tiếp cận trực tiếp người dân. “Khi được hướng dẫn tận nơi, người dân - đặc biệt là người cao tuổi - đều rất hào hứng, tự tin hơn với công nghệ”, ông cho biết. Phường đã tổ chức phát “Cẩm nang Tây Tựu số”, tặng hơn 500 sim 5G, hỗ trợ đăng ký chữ ký số, đồng thời hướng dẫn người dân theo dõi Zalo OA, Fanpage và YouTube của phường để cập nhật thông tin chính thức.

Chương trình không chỉ dừng ở việc hướng dẫn sử dụng VNeID, iHanoi hay Cổng Dịch vụ công quốc gia, mà còn giới thiệu nền tảng “Bình dân học vụ số” – kho dữ liệu mở giúp người dân dễ dàng tra cứu tài liệu, học kiến thức về AI, bảo mật dữ liệu và dịch vụ điện tử. Nhờ cách làm sáng tạo “đưa công nghệ đến từng ngõ, từng nhà”, thói quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến và thanh toán không tiền mặt đang dần được hình thành.

Tuy vậy, công tác chuyển đổi số tại cơ sở cũng đối mặt một số khó khăn: hạ tầng dữ liệu cần chuẩn hóa, quy trình cần hoàn thiện, kỹ năng số của người cao tuổi còn hạn chế. Ông Đặng Việt Hà cho biết, dù áp lực lớn, đội ngũ cán bộ luôn xác định tinh thần “kiên trì - bền bỉ”, coi chuyển đổi số là chìa khóa nâng cao chất lượng phục vụ, thúc đẩy kinh tế số và xã hội số.

Tại Hội nghị đánh giá tiến độ triển khai nhiệm vụ chuyển đổi số ngày 14/11, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc cho biết, GDP nhóm khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Hà Nội đạt 16,9% trong ba quý đầu năm - cao hơn mức trung bình cả nước (16,3%). Điều này cho thấy các nhiệm vụ trọng tâm của Nghị quyết 57 đang được triển khai đúng hướng.

Bí thư Thành ủy yêu cầu toàn hệ thống chính trị “nhìn thẳng vào tồn tại, làm nhanh - làm đúng - làm hiệu quả - làm đến cùng”, tháo gỡ điểm nghẽn để xây dựng chính quyền điện tử và xã hội số hiện đại.

Với sự vào cuộc quyết liệt từ thành phố đến cơ sở và những mô hình hiệu quả như “Bình dân học vụ số lưu động”, Hà Nội đang từng bước hình thành cộng đồng “công dân số”, tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi số toàn diện trên địa bàn Thủ đô.

PV