Cận Tết Nguyên đán, các thủ đoạn lừa đảo tài chính trên không gian mạng đang có xu hướng gia tăng mạnh, trong đó nổi bật là kịch bản mạo danh cán bộ chính quyền cơ sở, cán bộ xã, phường hoặc nhân viên cơ quan Bảo hiểm xã hội (BHXH) để chiếm đoạt tài sản và thông tin cá nhân của người dân. Đáng lo ngại, nhiều đối tượng đã kết hợp các phương thức truyền thống với công nghệ cao như trí tuệ nhân tạo (AI), Deepfake, khiến hành vi lừa đảo ngày càng tinh vi và khó nhận diện.

Theo cơ quan chức năng, một trong những kịch bản phổ biến nhất hiện nay là các đối tượng gọi điện hoặc nhắn tin thông báo người dân được nhận “hỗ trợ Tết”, “tiền hỗ trợ từ quỹ Bảo hiểm thất nghiệp” với số tiền hấp dẫn. Lợi dụng tâm lý mong đợi thêm thu nhập dịp cuối năm, các đối tượng yêu cầu người nhận cung cấp mã OTP, thông tin tài khoản ngân hàng hoặc hối thúc truy cập vào các đường link lạ để “cập nhật thông tin VssID”, “hoàn thiện hồ sơ” hoặc “xác nhận nhận tiền”. Thực chất, đây là chiêu trò nhằm chiếm quyền kiểm soát tài khoản ngân hàng hoặc đánh cắp dữ liệu cá nhân.

Bên cạnh việc mạo danh con người, các website, fanpage và đường link giả mạo cũng được các đối tượng thiết kế ngày càng tinh vi, mô phỏng gần như y hệt giao diện, tên gọi và nội dung của các trang thông tin chính thức thuộc ngân hàng, Bảo hiểm xã hội Việt Nam hoặc các doanh nghiệp lớn.

Những cảnh báo lừa đảo mạo danh cơ quan Bảo hiểm xã hội.

Nguy hiểm hơn, một số nhóm lừa đảo đã ứng dụng công nghệ AI và Deepfake để tạo ra email, video hoặc giọng nói giả mạo cán bộ cơ quan chức năng, khiến các thông báo liên quan đến trúng thưởng, hoàn tất hồ sơ bảo hiểm xã hội hay hỗ trợ tài chính trở nên rất thuyết phục, đặc biệt đối với người cao tuổi hoặc người ít tiếp cận công nghệ.

Cùng với đó, nhu cầu tiền mặt tăng cao dịp cuối năm cũng bị các đối tượng lợi dụng triệt để. Các chiêu lừa đảo “vay tiền online”, “rút bảo hiểm xã hội một lần nhanh chóng” xuất hiện tràn lan trên mạng xã hội với lời quảng cáo “thủ tục đơn giản, giải ngân ngay”. Sau khi tạo được lòng tin, các đối tượng yêu cầu người dân chuyển tiền đặt cọc hoặc nộp phí hồ sơ. Ngay khi nhận được tiền, chúng lập tức cắt đứt liên lạc và chiếm đoạt tài sản.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam khẳng định, mọi chính sách hỗ trợ của Nhà nước cũng như của ngành BHXH đều được triển khai công khai thông qua hệ thống chính quyền địa phương và các kênh thông tin chính thống, tuyệt đối không yêu cầu người dân cung cấp mã OTP, mật khẩu ứng dụng VssID hay thông tin tài khoản ngân hàng qua điện thoại, tin nhắn, email hoặc thực hiện giao dịch thông qua các đường link không rõ nguồn gốc.

Để bảo vệ tài sản và thông tin cá nhân, cơ quan BHXH khuyến cáo người dân cần nâng cao cảnh giác, không truy cập các đường link lạ, không cài đặt ứng dụng từ nguồn không tin cậy ngoài Google Play hoặc App Store, đồng thời chỉ theo dõi thông tin tại các cổng thông tin điện tử chính thức của BHXH Việt Nam và các ngân hàng. Khi phát hiện hoặc nghi ngờ có dấu hiệu lừa đảo, người dân cần liên hệ ngay với cơ quan Công an, ngân hàng hoặc cơ quan BHXH nơi gần nhất để được hỗ trợ kịp thời.

Theo nhận định của cơ quan chức năng, thời điểm Tết Nguyên đán luôn là giai đoạn cao điểm của các hành vi lừa đảo tài chính trên không gian mạng. Việc chủ động nhận diện thủ đoạn, nâng cao ý thức bảo mật thông tin cá nhân được xem là yếu tố then chốt giúp người dân tránh rơi vào những cái bẫy lừa đảo ngày càng tinh vi và nguy hiểm.

Thu Hương