Thời gian gần đây, cùng với sự gia tăng của các hoạt động mua sắm, đầu tư và giao dịch trực tuyến, tình trạng lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng tiếp tục diễn biến phức tạp. Lợi dụng tâm lý muốn kiếm lời nhanh, thiếu kiểm chứng thông tin của một bộ phận người dân, các đối tượng đã triển khai nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi, gây thiệt hại lớn về tài sản và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thông tin cá nhân.

Theo Công an tỉnh Ninh Bình, nổi lên thời gian qua là hình thức lừa đảo thông qua việc dụ dỗ người dân cài đặt phần mềm độc hại dưới vỏ bọc ứng dụng đầu tư, sàn giao dịch tiền điện tử hoặc chứng khoán ảo. Các đối tượng thường lập fanpage, tài khoản mạng xã hội giả mạo các tổ chức, nền tảng tài chính uy tín, sử dụng tên gọi, logo, hình ảnh dễ gây nhầm lẫn nhằm tạo lòng tin với người dùng.

Quảng cáo giả mạo ưu đãi đầu tư, tiền ảo lan truyền trên mạng xã hội, tiềm ẩn nguy cơ lừa đảo và chiếm đoạt tài sản.

Sau đó, các đối tượng đăng tải hoặc quảng bá những nội dung như tặng tiền điện tử, ưu đãi cho người dùng mới, hỗ trợ cài đặt phần mềm giao dịch, cam kết lợi nhuận cao, rủi ro thấp. Khi người dùng truy cập đường link và tải phần mềm theo hướng dẫn, thiết bị có nguy cơ bị cài đặt mã độc. 

Phần mềm này có thể chiếm quyền điều khiển, theo dõi thao tác người dùng, thu thập dữ liệu cá nhân, đánh cắp thông tin tài khoản ngân hàng, ví điện tử và các tài khoản trực tuyến khác. Nhiều trường hợp đã bị chiếm đoạt toàn bộ tài sản, thậm chí còn bị lợi dụng để tiếp tục phát tán nội dung lừa đảo.

Bên cạnh đó, các đối tượng còn dựng lên nhiều “kịch bản” đầu tư tài chính, sàn chứng khoán ảo, tiền ảo trên không gian mạng. Thông qua các nhóm kín trên mạng xã hội hoặc ứng dụng nhắn tin, đối tượng đóng vai chuyên gia, cố vấn đầu tư, liên tục chia sẻ hình ảnh giao dịch thành công nhằm tạo niềm tin. Ban đầu, nạn nhân có thể được rút một khoản nhỏ, sau đó bị yêu cầu nạp thêm tiền và cuối cùng không thể rút vốn.

Cũng liên quan đến vấn đề này, Bộ Công an mới đây đã tiếp nhận phản ánh, thắc mắc của người dân về quy trình tố giác tội phạm công nghệ cao lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua các sàn chứng khoán ảo, đồng thời đề nghị cơ quan chức năng tăng cường cảnh báo về các phương thức, thủ đoạn dụ dỗ tham gia đầu tư tài chính, tiền ảo trên không gian mạng.

Theo Bộ Công an, việc tố giác, báo tin về tội phạm công nghệ cao được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật. Quy trình, thủ tục cụ thể đã được đăng tải công khai trên Cổng Thông tin điện tử của Bộ, tạo điều kiện để người dân dễ dàng tiếp cận và thực hiện khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.

Bộ Công an đồng thời cho biết, phương thức, thủ đoạn của tội phạm sử dụng công nghệ cao liên tục thay đổi, biến hóa phức tạp. Do đó, cơ quan chức năng thường xuyên phát đi các cảnh báo trên các kênh truyền thông đại chúng và hệ thống thông tin chính thức. Người dân được khuyến nghị theo dõi thông tin từ Cổng Thông tin điện tử Bộ Công an, Công an các đơn vị, địa phương và Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao để kịp thời nhận diện rủi ro.

Từ thực tiễn các vụ việc xảy ra, cơ quan Công an khuyến cáo người dân cần thận trọng khi tham gia đầu tư, giao dịch tài chính trên không gian mạng; không tin vào các lời mời gọi lợi nhuận cao, ưu đãi bất thường; không tải, cài đặt phần mềm từ các đường link không rõ nguồn gốc. Đồng thời, tuyệt đối không cung cấp thông tin cá nhân, mật khẩu, mã xác thực OTP, khóa bảo mật ví điện tử cho bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào trên mạng.

Cơ quan chức năng nhấn mạnh, việc nâng cao ý thức cảnh giác và chủ động bảo vệ thông tin cá nhân là giải pháp quan trọng nhằm phòng ngừa tội phạm công nghệ cao, góp phần bảo đảm an ninh, an toàn trên không gian mạng.

Thu Hương - Lệ Thanh