Chiêu trò dựng chuyện "người thân đã qua đời"

Tháng 8/2025, bà Lê Thị Hoàng (xã Xuân Trường, TP. Đà Lạt, Lâm Đồng) nhận tin nhắn từ một người lạ tự xưng đồng nghiệp của anh Nguyễn Thành Đồng - em chồng bà đang làm công nhân ở Campuchia. Người này gửi qua Zalo hình ảnh anh Đồng nằm bất động trên tấm gỗ, xung quanh là nhang đèn, rồi thông báo: “Anh Đồng đã qua đời, hiện không có tiền để đưa thi thể về quê”.

Tiếp đó, đối tượng nhắn tin dồn dập, tỏ ra thương tiếc, đồng cảm với số phận người xấu số, trước khi “đề nghị” gia đình bà Hoàng chuyển 40 triệu đồng để lo thủ tục đưa thi thể về Việt Nam.

Trong tình trạng hoang mang cực độ, gia đình bà Hoàng gần như tin vào thông tin bịa đặt. Tuy nhiên, thay vì làm theo yêu cầu, họ đã nhanh chóng đến Công an xã Xuân Trường trình báo.

Nhờ sự hướng dẫn kịp thời của lực lượng Công an, gia đình đã bình tĩnh kiểm chứng thông tin, đồng thời từ chối chuyển tiền. Chỉ một ngày sau, anh Đồng liên lạc về, xác nhận vẫn khỏe mạnh, đang đi làm bình thường ở Campuchia. Điện thoại của anh bị mất trộm, và bức ảnh “thi thể” kia thực chất là hình ảnh anh nằm nghỉ khi đi làm về mệt, bị kẻ xấu lấy để dựng thành “đám tang giả”.

Thủ đoạn xuyên quốc gia: Tinh vi và tàn nhẫn

Hình thức lừa đảo này cho thấy sự tinh vi của tội phạm mạng:

• Đánh vào cảm xúc: Kẻ xấu chọn cách dựng chuyện “người thân đã chết” - một kịch bản khủng khiếp khiến gia đình rơi vào trạng thái mất bình tĩnh, dễ dàng làm theo yêu cầu.

• Khai thác yếu tố khoảng cách: Nạn nhân đang ở nước ngoài, gia đình khó trực tiếp kiểm chứng ngay lập tức, khiến thông tin giả dễ tạo niềm tin ban đầu.

• Cắt ghép công nghệ: Chỉ cần một bức ảnh thật, tội phạm có thể chỉnh sửa, thêm chi tiết như nhang đèn, bố trí cảnh tượng để tạo cảm giác tang thương, chân thực.

Đây không phải là thủ đoạn hoàn toàn mới. Trước đó, đã từng xuất hiện các vụ giả mạo “tai nạn giao thông”, “bắt cóc”, “nợ nần” để đòi tiền chuộc. Tuy nhiên, việc cắt ghép ảnh người còn sống thành “thi thể” cho thấy mức độ liều lĩnh, tàn nhẫn và vô nhân tính, khi kẻ xấu sẵn sàng gieo rắc cú sốc tinh thần nặng nề cho gia đình nạn nhân.

Ngoài ra, thủ đoạn này cũng phơi bày tính chất xuyên quốc gia của tội phạm công nghệ cao. Các đối tượng hoạt động ở Campuchia, dùng mạng xã hội để tiếp cận gia đình tại Việt Nam, gây khó khăn cho công tác điều tra, xử lý.

Theo cơ quan Công an, điểm mấu chốt giúp gia đình bà Hoàng thoát nạn là bình tĩnh và báo ngay cho lực lượng chức năng thay vì vội vàng chuyển tiền. Đây là khuyến nghị quan trọng cho mọi trường hợp tương tự, người dân cần lưu ý:

Thứ nhất không vội tin vào tin nhắn, hình ảnh qua mạng: Kể cả khi có hình ảnh minh họa, hãy kiểm chứng bằng nhiều kênh, gọi điện trực tiếp, liên hệ qua bạn bè, người thân của nạn nhân.

Thứ hai trình báo kịp thời cho Công an: Lực lượng chức năng có nghiệp vụ, công cụ để xác minh và ngăn chặn lừa đảo.

Thứ ba: nâng cao cảnh giác trong cộng đồng: Cần truyền thông rộng rãi về chiêu trò này để người dân, đặc biệt là các gia đình có người thân làm việc ở nước ngoài, không bị mắc bẫy.

Thứ tư tăng cường hợp tác quốc tế: Vì thủ đoạn liên quan đến hoạt động xuyên biên giới, cần sự phối hợp giữa các lực lượng Công an Việt Nam và Campuchia trong việc truy vết, bóc gỡ đường dây lừa đảo.

Không chỉ vậy, vụ việc còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về môi trường mạng xã hội – nơi các thông tin thật giả dễ dàng bị thao túng. Người dùng cần hiểu rằng, công nghệ chỉnh sửa hình ảnh, video đã đủ sức tạo ra những kịch bản đánh lừa cảm xúc con người, từ đó biến họ thành nạn nhân của các trò lừa đảo trắng trợn.

Vụ việc tại Lâm Đồng không chỉ là một trường hợp thoát nạn may mắn, mà còn là minh chứng cho sự nguy hiểm của mọi loại hình lừa đảo, đặc biệt những hình thức lừa đảo tinh vi như này. Tội phạm đã khai thác triệt để yếu tố công nghệ và tâm lý con người để trục lợi, gây tổn thương tinh thần nặng nề.

Trong bối cảnh công nghệ ngày càng phát triển, chỉ một khoảnh khắc mất cảnh giác cũng có thể khiến nhiều gia đình rơi vào bi kịch. Do đó, việc bình tĩnh, cảnh giác, kiểm chứng thông tin và báo Công an kịp thời chính là “lá chắn” quan trọng giúp ngăn chặn những thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi, tàn nhẫn.

Thu Uyên