Bảo vệ "người yếu" trên không gian mạng: Nhiệm vụ cấp bách trong thời đại số

Không gian mạng mang lại nhiều cơ hội, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro lớn đối với những người dễ bị tổn thương như người cao tuổi, trẻ em và người thu nhập thấp. Trước làn sóng lừa đảo tinh vi, đặc biệt với sự trợ giúp của trí tuệ nhân tạo, cần nhanh chóng triển khai giải pháp thể chế và thực tiễn để bảo vệ nhóm đối tượng này.

11:44, 19/11/2025
Điều đáng lo ngại là hiện nay, mục tiêu mà các tổ chức lừa đảo hướng đến đang có sự dịch chuyển về nhóm người cao tuổi, trẻ em và người có thu nhập thấp.
Điều đáng lo ngại là hiện nay, mục tiêu mà các tổ chức lừa đảo hướng đến đang có sự dịch chuyển về nhóm người cao tuổi, trẻ em và người có thu nhập thấp.

Không gian mạng ngày càng trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống số, từ giao tiếp, giải trí đến kinh doanh nhưng đồng thời, nó cũng tiềm ẩn nhiều mối nguy cho những người dễ bị tổn thương. Báo Quân đội Nhân dân đưa ra cảnh báo: tội phạm công nghệ cao đang tận dụng kẽ hở này để nhắm vào người cao tuổi, trẻ em và những người có thu nhập thấp nhóm được gọi là "người yếu" như mục tiêu lừa đảo trực tuyến thông qua công nghệ tinh vi như deepfake, giả danh cơ quan nhà nước hoặc ngân hàng.

Theo thống kê từ Bộ Công an, số vụ lừa đảo mạng trong 8 tháng đầu năm 2025 đã tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước, gây thiệt hại hàng ngàn tỷ đồng. Điểm đáng lo ngại là hơn 50% nạn nhân trong các vụ lừa đảo này là người cao tuổi những người thường có kiến thức công nghệ hạn chế, khó phân biệt chiêu trò tinh vi của tội phạm mạng. 

Các chuyên gia cho rằng, nguyên nhân chính dẫn đến việc người yếu thế trở thành “mục tiêu hấp dẫn” là do tội phạm mạng đang sử dụng trí tuệ nhân tạo để thu thập, phân tích dữ liệu cá nhân, hành vi, sở thích của họ. Từ đó, các thủ đoạn lừa đảo ngày càng được cá nhân hóa, dễ tạo niềm tin và gây tổn thất lớn.

Để ứng phó, nhiều đại biểu Quốc hội đề xuất hoàn thiện khung pháp lý. Trong dự thảo Luật An ninh mạng đang được xem xét, các đại biểu kiến nghị mở rộng nhóm được bảo vệ không chỉ dừng lại ở trẻ em mà còn bao gồm người cao tuổi và người có năng lực dân sự bị hạn chế. Họ cũng đề xuất quy định trách nhiệm đối với các nền tảng mạng (như mạng xã hội), yêu cầu có cơ chế nhận diện, cảnh báo và hỗ trợ khi người dùng thuộc nhóm yếu thế bị tấn công, xâm hại. 

Bên cạnh cải thiện thể chế, việc nâng cao nhận thức cộng đồng cũng được xem là bước đi quan trọng. Ở cấp cơ sở, chính quyền như phường, xã đã và đang triển khai các chiến dịch tuyên truyền, cảnh báo về lừa đảo mạng đến từng gia đình. Khi người cao tuổi hoặc những người thu nhập thấp biết cách nhận diện chiêu trò lừa đảo, nguy cơ thiệt hại sẽ giảm đáng kể.

Không chỉ là vấn đề an ninh mạng, việc bảo vệ "người yếu" còn là vấn đề nhân quyền và công bằng xã hội trong kỷ nguyên số. Khi luật pháp, kỹ thuật và cộng đồng đồng lòng, người già, trẻ nhỏ hay bất kỳ ai dễ bị tổn thương cũng có thể an toàn hơn khi lướt web, giao tiếp, làm việc và học tập trên môi trường số.

Thanh Huyền

Bình luận

Tin bài khác

Xử phạt Facebook “SOS 115 - tỉnh Bình Định” vì đăng tin sai về cứu hộ lũ lụt tại Gia Lai
10:32, 26/11/2025

Xử phạt Facebook “SOS 115 - tỉnh Bình Định” vì đăng tin sai về cứu hộ lũ lụt tại Gia Lai

Admin trang Facebook lớn với hàng trăm nghìn lượt theo dõi bị phạt 7,5 triệu đồng sau khi đăng thông tin sai sự thật về việc “tạm dừng cứu nạn, cứu hộ” trong đợt lũ lụt khiến dư luận hoang mang về công tác cứu trợ.

Xem thêm
Luật hóa mức chi 10% cho an ninh mạng: “Chi phí bắt buộc” trong kỷ nguyên dữ liệu
10:28, 26/11/2025

Luật hóa mức chi 10% cho an ninh mạng: “Chi phí bắt buộc” trong kỷ nguyên dữ liệu

Việc luật hóa yêu cầu tối thiểu 10% ngân sách CNTT dành cho an ninh mạng được xem là “bước ngoặt” trong tái cấu trúc chi tiêu số của cơ quan nhà nước và doanh nghiệp. Tại tọa đàm “Luật An ninh mạng: Bước tiến bảo vệ an ninh dữ liệu", các chuyên gia khẳng định đây không chỉ là chi phí, mà là trách nhiệm bắt buộc để bảo vệ dữ liệu quốc gia.

Xem thêm
Kaspersky: ngành sản xuất toàn cầu thiệt hại 18 tỷ USD từ các cuộc tấn công ransomware
08:12, 26/11/2025

Kaspersky: ngành sản xuất toàn cầu thiệt hại 18 tỷ USD từ các cuộc tấn công ransomware

Kaspersky, công ty an ninh mạng của Nga, vừa công bố một báo cáo nghiên cứu mới, làm sáng tỏ những rủi ro tài chính khổng lồ từ các cuộc tấn công tống tiền “ransomware” gây ra trong ngành sản xuất trong năm 2025.

Xem thêm
Người dùng cần hình thành thói quen kiểm tra, xác minh thông tin trước khi chia sẻ hay lan truyền
07:55, 26/11/2025

Người dùng cần hình thành thói quen kiểm tra, xác minh thông tin trước khi chia sẻ hay lan truyền

Đó là lời khuyên của chuyên gia Vũ Ngọc Sơn, Trưởng ban Nghiên cứu, tư vấn, phát triển công nghệ và Hợp tác quốc tế của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia (NCA), khi nói về vấn nạn tin giả, tin xấu độc lan truyền trên không gian mạng. Ngoài ra, ông Sơn cũng đề cập đến vấn đề an ninh dữ liệu trong dự luật An ninh mạng 2025.

Xem thêm
Giải pháp của TikTok trước yêu cầu xác thực danh tính và bảo vệ người dùng Việt
07:52, 26/11/2025

Giải pháp của TikTok trước yêu cầu xác thực danh tính và bảo vệ người dùng Việt

Ông Nguyễn Lâm Thanh, Trưởng đại diện TikTok Việt Nam, chia sẻ về những thách thức và cam kết của TikTok trong việc tuân thủ Luật An ninh mạng 2025.

Xem thêm
Sẵn sàng đáp ứng chuẩn an ninh mạng mới và bảo vệ hạ tầng viễn thông quốc gia
06:58, 26/11/2025

Sẵn sàng đáp ứng chuẩn an ninh mạng mới và bảo vệ hạ tầng viễn thông quốc gia

Dự thảo Luật An ninh mạng 2025 đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với các hệ thống trọng yếu quốc gia, trong đó có hạ tầng viễn thông. Đại diện MobiFone cho biết, doanh nghiệp đã chủ động chuẩn bị về công nghệ, mô hình vận hành, đồng thời kỳ vọng dự luật mới sẽ thống nhất khung pháp lý, tạo thuận lợi cho việc tuân thủ và bảo đảm an toàn thông tin.

Xem thêm
Cơ quan chống độc quyền Ba Lan điều tra Apple liên quan chính sách quyền riêng tư
18:34, 25/11/2025

Cơ quan chống độc quyền Ba Lan điều tra Apple liên quan chính sách quyền riêng tư

Cơ quan chống độc quyền Ba Lan UOKiK cho biết đang mở cuộc điều tra nhằm xác định liệu Apple có hạn chế cạnh tranh trên thị trường quảng cáo di động thông qua chính sách quyền riêng tư của hãng hay không.

Xem thêm